Een revolutie in het aanbod van tegels en hun plaatsingstechnieken.

De bouwactiviteit mag beschouwd worden als één van de oudste ter wereld. Vandaag nog getuigen indrukwekkende bouwwerken uit een ver verleden van vakkunde en uitgebreide materialenkennis. Zo is bekend dat de Romeinen al cement als hechtmiddel kenden en gebruikten. De bouwactiviteit wordt dan ook bestempeld als traditioneel. Niets is minder waar. Zowel in het aanbod van tegels, plaatsingmaterialen en technieken kenden wij de laatste decennia een revolutionaire evolutie.

Vastheid
De markt vraagt harde, krasvaste en vorstvrije tegels. Ze zijn vervaardigd van klei en maken in de oven meerdere bakprocessen door. Om ze zo hard te krijgen, worden deze aan extreem hoge temperaturen gebakken. Alle vocht wordt uit het materiaal gehaald met als gevolg dat de moleculen van de klei dicht tegen elkaar worden aangedrukt. Als je deze tegels onder water dompelt, nemen ze geen vocht meer op ( minder dan 0,5% van hun gewicht), in tegenstelling tot gebakken aarde tegels (terracotta), die gemakkelijk nog 10% aan water kunnen opnemen. Als je op deze keramische tegels met een hard voorwerp tikt, dan klinken deze als glas. Men spreekt dan ook van verglaasde tegels.

Waarom is dit zo belangrijk? Vroeger werden de tegels traditioneel in een met cement gestabiliseerd zandbed gelegd. Zand had als functie voor de zetdikte te zorgen en cement om te hechten. Cement na toevoeging van water heeft namelijk als eigenschap kristallen te vormen die zich door hun ruwe structuur met het zand verbinden om zich samen vast zetten in de poriën van de tegel en van de ondergrond. Men spreekt hier van mechanische binding.
Met laag poreuze keramische tegels volstaat cement niet meer als bindmiddel. Hier wordt men verplicht op een harde ondergrond met een aangepaste harsverrijkte tegellijm te werken. Wil men nog in een verse cementdekvloer of chape werken dan zal de tegelzetter op deze cementdekvloer vóór de plaatsing een harsverrijkte cementbrei gieten en uitkammen.
De harsen aanwezig in de tegellijm en in de cementbrei, zijn op basis van acrylaten. Zoals bij verf hebben deze als eigenschap te kleven aan materialen, hier aan tegel en ondergrond. Men spreekt van chemische binding.

Ondergrond
In renovatie komen wij vele ondergronden tegen. Op muren ontmoeten wij onder meer beton, cellenbeton, cementbepleistering, gips, gipsblokken en gipskartonplaten. Maar ook geverfde en betegelde wanden. Ondergronden bij vloeren kunnen bestaan uit beton, cementdekvloeren, houten planken- en platenvloeren. Maar eveneens oude vinyl, geverfde vloeren en een oud tegelwerk. Op voorgaande ondergronden mag betegeld worden mits rekening te houden met hun draagkracht, sterkte, stabiliteit, samenstelling en vochtgevoeligheid en mits het gebruik van aangepaste producten. Bij al deze ondergronden dienen wij het maximum toegestane formaat van de tegel te controleren. Daarbij zal in badkamers om vochtproblemen te voorkomen, een waterdichte onderlaag onder het tegelwerk de garantie zijn voor een langdurig resultaat.

Maar ook nieuwbouw vraagt de nodige aandacht. Gips, een veel gebruikt materiaal, moet volledig droog zijn (restvochtgehalte van 1%). Beton, cementbepleistering en cementdekvloeren zijn materialen die een belangrijke krimp kennen bij het uitdrogen. Wachttijden dienen hier gerespecteerd te worden om te vermijden dat tegels loskomen.

Voegen
Nog een laatste aandachtspunt. Alle materialen in een gebouw blijven leven door temperatuurschommelingen, vocht en gebruiksbelasting. Men spreekt hier van spanningen. Door middel van soepele voegen en profielen kunnen deze spanningen perfect onder controle gehouden worden. Deze worden geplaatst in binnen- en buitenhoeken, rond kolommen en in het verlengde van bouwtechnische voegen. Een te groot tegeloppervlak wordt eveneens verdeeld. Men spreekt dan van dilatatie.

Tot besluit: mits het in acht nemen van een aantal basisregels, kan met succes een langdurig tegelwerk gerealiseerd worden. Een goede diagnose van de ondergrond en materiaalkeuze zijn hierbij een belangrijk vertrekpunt. Dit vertaalt zich in een degelijk advies bij de aankoop van uw tegels. Bij uw vakman of tegelspeciaalzaak kan u terecht voor het juiste advies.

Tegelvloeren
Dé vloer bij uitstek voor drukbelopen plaatsen of voor ruimtes die snel vuil worden. Denk maar aan de keuken, badkamer, garage...
Laat deze klus over aan een vakman voor een mooi waterpas resultaat, een goed legpatroon en de juiste voegen.

Vloertegels kunnen we opdelen in drie soorten: natuursteen, keramische tegels en geglazuurde grèstegels.

• Natuursteen
  De naam zegt het zelf: een steenblok wordt verzaagd tot tegels van 1 à 2 cm dikte. Denk maar aan marmer, graniet, leisteen, enz.  Juist omwille van het natuurlijk product vertoont iedere tegel variaties. Dit geeft een uniek karakter. Nadeel is wel dat men iets dieper in de beurs moet tasten voor natuurstenen tegels.
  Laat je voor het onderhoud  en plaatsing van natuursteen informeren door je vakman. Iedere soort vereist zijn eigen aanpak.

• Keramische tegels en geglazuurde ( of verglaasde) grèstegels
  zijn 8 tot 16 mm dik en zijn beiden vervaardigd uit gebakken klei of aardewerk. Het verschil tussen beide soorten zit in de toplaag. Bij een verglaasde grèstegel wordt een glasachtig laagje over de tegel gebakken. Dit maakt de tegel praktisch onverslijtbaar, vorstbestendig en zelfs ook toepasbaar voor buiten. Ook het onderhoud is praktisch. Stofzuiger, bezem of dweil en een sopje...